Cytologia to metoda badania komórek pobranych z narządu rodnego podczas wziernikowania pochwy. Wykonywane jest jedynie w gabinecie ginekologicznym lub w szpitalu. Za pomocą wziernika umiejscowionego w pochwie lekarz uwidacznia tarczę szyjki macicy i przy pomocy szpatułki pobiera komórki pokrywające szyjkę macicy. Cytologia umożliwia wykrycie niektórych chorób narządu rodnego, np. raka szyjki macicy.